ÖZEL RELATIVITENİN NEDENİ


Han Erim

29 Ekim 2009

Alice Yasasında ALAN kavramının ne kadar önemli olduğunu göstermiştim. Sizin o kısımları okuduğunuzu varsayarak burada ALAN kavramının detayına girmiyorum. Web üzerinde özel bir konu başlığı altında yayınladığım ALAN KAVRAMI bölümünü de okumanızı tavsiye ederim.

Özel Relativitenin nedenini anlamak için öncelikle aşağıdaki olayı inceleyelim. Çünkü Özel Relativitede buna çok benzer bir olay gerçekleşmektedir.

flash

START butonuna basarak animasyonu başlatalım.

Bir fabrikada yürüyen bir bandın üzerindeki şişelere bakıyoruz. Üstteki makine saniyede bir tane olmak üzere bandın üzerine şişeleri koymaktadır. Band hareketli olduğu için band üzerindeki şişeler bandın sonuna doğru ilerlemektedir. İki şişe arasındaki mesafeye bakarsak bu mesafenin değişmediğini görürüz. Ancak işçinin taşıyıcıyı itmesi veya çekmesi durumunda iki şişe arasındaki mesafe artmakta veya azalmaktadır.

flash

Şimdi de yukarıdaki animasyonu inceleyelim. Bu animasyon Özel Relativitenin nasıl oluştuğunu bize oldukça detaylı olarak gösterir. Özel Relativitede gerçekleşen olayın bir önceki animasyondan çok farklı olmadığını göreceğiz. Bir önceki animasyonda taşıyıcı olarak yürüyen band vardı, burada ise taşıyıcı görevi gören alan vardır. PLAY butonuna basarak animasyonu başlatalım.

Fener sabit bir zaman aralığı ile fotonları gözlemcinin ALAN'ı üzerine koymaktadır. Gözlemcinin alanı üzerine koyulan fotonlar, gözlemcinin alanına göre c hızıyla hareket ederek gözlemciye varmaktadır.

Eğer fener ve gözlemci birbirine göre hareketli ise alan üzerine konan iki foton arasındaki mesafenin değiştiğini görüyoruz. Bu animasyon elektromanyetik dalgalar için (c+v) (c-v) matematiğinin nasıl oluştuğu konusunda çok geniş bir bilgi verir ve özel relativitenin nasıl oluştuğunu tam olarak göstermektedir. Tabi bu animasyonun kaynak kodlarının Alice Yasasının (c+v) (c-v) ispatına dayandığını söylemeliyim.

Animasyonun bize gösterdiği öyle ilginç bir sonuç vardır ki, onu burada tekrar yazıyorum. Gözlemciyi sağa sola hareket ettirdiğimizde, yalnızca gözlemciyi değil, ona ait alanı ve alan üzerinde yol alan fotonları da taşıdığımızı görüyoruz. Ne kadar hayret ederseniz edin bu durum kesin olarak gerçekleşir. Bu (c+v) (c-v) matematiğinin bize gösterdiği olağanüstü sonuçtur. Bu durum gerçekleşir çünkü gözlemci yer değiştirdiğinde kendisine ait alan da beraberinde taşınır ve fotonlar (elektromanyetik dalgalar) içinde bulundukları alana göre c hızı ile hareket ettiklerinden alanla beraber onlar da taşınır. Alanın hareket halinde olup olmaması elektromanyetik dalganın alana göre c olan hızını değiştirmez.

Alice Yasasında Özel Relativite konusunda anlattığım hemen hemen her konu (c+v) (c-v) matematiğinin verdiği bilgiler doğrultusunda hazırlanmıştır. Bu matematiğin nasıl gerçekleştiğini gösteren bu animasyonun bize verdiği çok fazla bilgi vardır. Eğer üzerinde çalışırsanız pek çok yeni bilgiye ulaşırsınız. Bunları Alice Law 5 ve Alice Law 6 kitaplarında ve aliceinphysics.com web sitemde yazdım ki bunlar sadece benim şu ana kadar görebildiklerimdir.

Alice Yasasında sizlere anlattığım şekilde, Alan Kavramına sahip olmadan Özel Relativiteyi anlayabilmek çok zordur. Çünkü alanlar ile düşünmek, (c+v) (c-v) matematiğinde muhakeme yapmayı ve sonuca ulaşmayı basitleştirmektedir. Alice Yasası, fiziğin geleceğini şekillendiren bir teori olmanın da ötesinde olağanüstü güzellikte çok büyük bir öğretidir.

Animasyonun kaynak kodlarını download edebilirsiniz. Bu kodlar (c+v) (c-v) matematiğinin nasıl oluştuğunu size gösterecektir.

Kaynak kod (Flash CS3 Actionscript 3)

https://aliceinphysics.com/publications/articles/source/reason.zip

flash