BAYT KAYMASI

Elektromanyetik dalgalar (c+v)(c-v) matematiğinin belirlediği kuralla göre hareket ederler. Dolayısıyla elektromanyetik haberleşme tümüyle bu matematiğin etkisi altındadır. Bir sinyal vericisi, kendisine göre farklı hızda hareket eden alıcılara farklı hızlarda sinyaller gönderir. Bunun sonucunda alıcılar sinyal vericisine eşit uzaklıkta bile olsalar, o anda kendilerine gelen mesajın farklı bir kısmını alıyor olurlar. Ortaya çıkan bu farklılaşma Bayt Kayması olarak tanımlanmıştır.

Bayt Kayması etkisinin oluşması için sinyalin dijital veya analog olmasının, sinyal modülasyon tipinin, vericinin frekansının düzgün veya değişken olmasının, sinyal dalgaboyunun düzgün veya değişken olmasının bir önemi yoktur. Bayt kayması her durumda oluşur.  Çünkü Bayt Kayması yayınlanan sinyallerin hızlarına bağlı olarak oluşan bir etkidir.  Sinyal vericisi ile sinyal alıcısının birbirine göre hareketli olması Bayt Kaymasının oluşması için yeterlidir ve tek şarttır.

BAYT KAYMASI
Bu animasyon Kitapta konu anlatımında kullanılan resmin animasyonudur. Animasyonda Bayt Kaymasının oluşumunu görüyoruz. Bayt Kayması Kitapta geniş bir şekilde anlatıldığı için burada anlatılmamıştır.

HABERLEŞME VERİCİDEN ALICIYADIR
Bir önceki animasyonda uçaklara doğru giden sinyaller, uçakları geçip yollarına devam ediyor gibi gözükmektedir. Ancak doğrusu buradaki gibidir. Sinyaller hedeflerine vardıklarında yolculukları sona erer. Kitapta bu konuyu vurgulamıştım. Önemli bir detay olduğu için burada da göstermek istedim.

BAYT KAYMASI II
Kitabımı okuyan bir okuyucum, sabit bir frekans ile, düzgün bir sinüs dalgası ile mesajı nasıl taşıyacaksın diye bana itiraz etmişti. Ben de ona "Bayt Kaymasının kolay anlaşılması için Kitapta konuyu anlatırken düzgün bir sinüs dalgası kullandım" diye cevap vermiştim. Ama onu bir türlü ikna edememiştim.

Bunun üzerine düzgün bir sinüs dalgası kullanan (kullandığı varsayılabilecek) bir haberleşme modeli tasarladım. Buradaki animasyon bu model ile çalışmaktadır.  

Modelin çalışma prensibi:
Sabit aralıklarla ışık yakıp söndürmeye dayanan bu modelin çalışma prensibi  gerçekten  basittir.
Sinyal vericisi dört farklı renkte ışık kullanmaktadır. Kırmızı, Mavi, Yeşil ve Sarı.
Verici Bitlerden oluşan mesajı renk değiştirerek göndermektedir.
Kırmızı ve Mavi 1 değerini, Sarı ve Yeşil 0 değerini temsil etmektedir.
10011010111000 gibi bir dijital kodu verici sırasıyla şu şekilde göndermektedir:
RGYRBGRGRBRGYG
R: Kırmızı, B: Mavi, G: Yeşil, Y: Sarı
Gönderilen ve alınan mesajda bir karışıklık olmaması için, verici sinyali gönderirken eğer birbiri ardına aynı sayı geliyor ise renk değiştirmektedir. Misal olarak; 000 şeklindeki bir mesaj bölümünü GYG şeklinde ve 1111 şeklinde bir mesaj bölümünü RBRB şeklinde göndermektedir.
Anlaşılacağı üzere, Sinyal Kulesi dört farklı renkteki lambasını sabit bir frekans dahilinde, mesajın dijital kodlarına göre sırasıyla yakıp söndürmektedir.
Sinyal Alıcısı ise, sinyal kulesinden kendisine ulaşan ışığı renk değerine göre dijital koda dönüştürerek mesajı almaktadır.

Bu modeli temel alan bir haberleşme cihazını kendiniz evinizde bile yapabilirsiniz. Gerçekten çalışacaktır.

Animasyonda Sinyal Kulesinin yanındaki mesaj kutusuna kendi mesajınızı yazıp, mekikteki alıcılara mesajınızı gönderebilirsiniz.

 Animasyonun geniş bir karakter aralığında çalışması için Bayt genişliğini biraz genişlettim. Animasyon dokuz Bit üzerinden haberleşme yapmaktadır. Yani Türkçedeki ĞÜŞİÖÇğüşıöç harflerini ve on Bitten küçük Unicode karakterleri mesaj kutusunda kullanabilirsiniz.

Animasyonda sinyal kulesinden mekiklere doğru giden ışıklar, elbette ki (c+v)(c-v) matematiğine uygun bir şekilde davranmaktadır. Oluşan Bayt Kaymasını animasyon gösterebilmektedir.

Animasyonun Kontrolleri
Animasyon sahnesinde Uzay Mekiklerini,  Dünyayı ve iki Pembe Noktayı fare yardımıyla istediğiniz yere taşıyabilirsiniz.
Pembe Noktalar Mekiklerin gidiş doğrultusunu belirlemektedir. Bir Mekiğin nereye doğru gitmesini istiyorsanız, Pembe Noktayı oraya taşımanız yeterlidir. Başlat butonuna bastığınızda Mekikler kendilerine ait Pembe Noktaya doğru hareket edecektir.

Animasyonda Bayt Kaymasının Görülmesi
"Bayt Kaymasını Göster" seçeneği seçili ise, Mekikler vericiye eşit uzaklığa geldiklerinde animasyon durmaktadır. Mekiklerle beraber hareket eden yazı kutuları, mesajın ne kadarının alındığını göstermektedir. Animasyon durduğunda bu yazı kutularına alınmış olan Bitleri gösteren küçük birer yazı kutusu daha eklenir (birinin üst tarafına diğerinin alt tarafına). Mekiklere ait kutulardaki yazıları karşılaştırarak Bayt Kaymasının ne oranda gerçekleştiğini görebilirsiniz.
Bir Mekiğin o ana kadar aldığı mesaj şu şekildedir:
Alınan mesaj = Yazı kutusundaki harfler + Bit kutusundaki Bitler  

ANİMASYON KONTROLLERİ
Nümerik Stepperler:
Mekik1 : Mekik 1'in hızını değiştirir.
Mekik2 : Mekik 2'nin hızını değiştirir.
Işık hızı: Sinyal hızını değiştirir.
Lamba Süresi: Sinyal Kulesinin renk değiştirme süresini uzatır-azaltır.
Bayt Kaymasını Göster: Bayt kayması oluşması durumunda animasyonu durdurur ve gösterir.
Alfa Butonu: Yazı kutularını okuyamadığınız zamanlar alfa butonuna basarak onları okunabilir hale getirebilirsiniz.
Küçük kare butonlar: Bayt Kayması etkisini görmek için, bu butonlardan yararlanabilirsiniz. Bu butonlar Mekikleri ve Dünyayı farklı pozisyonlara yerleştirir. Bu butonları "Reset>Küçük Kare Buton >Başlat" şeklinde kullanınız. "Bayt Kaymasını Göster" seçeneği seçili durumda olmalıdır.
Reset Butonu: Animasyon Oynat Butonuna basılmadan önceki set edilen son pozisyona geri döner.