5. GELEN SİNYAL HIZI
    IŞIK HIZI SABİTİ (c)

GELEN sinyalleri incelemeyi iki kısım halinde yapıyorum. İki çerçeve birbirinden uzaklaşırlarken ve birbirine doğru yaklaşırlarken. Çerçevelerin birbirlerine göre hızlarının "v" olduğunu farz ediyoruz.

Çerçeveler birbirlerinden uzaklaşmaktadırlar

Önce Çerçeve A’nın referans sisteminden olayın nasıl göründüğüne bakalım. 
Çerçeve A kendisinin durduğunu ve Çerçeve B’nin hareket halinde olduğunu düşünmektedir.

Çerçeve A'nın referans sistemine göre olayın akışı:
1.1 - Çerçeve B, d0 mesafesinden Çerçeve A ya doğru bir sinyal gönderiyor.
1.2 - Sinyal Çerçeve A ya varıyor. 

Sinyal hızı için burada tereddütsüz bir şekilde "c" sabitini kullanıyoruz. 
Sinyal Çerçeve A'ya doğru gelirken, d0 mesafesini c hızı ile kat edecektir.
Sinyalin varma süresi olur. 
Sinyalin varış süresi zarfında Çerçeve B kırmızı ok yönünde, kadar mesafe kat eder. Sinyal Çerçeve A'ya vardığı anda Çerçeve B d1 mesafesinde olacaktır.

-----------------o------------------

Şimdi de Çerçeve B’nin referans sisteminden olayın nasıl göründüğünü inceleyelim. 
Çerçeve B kendisinin durduğunu ve Çerçeve A’nın hareket halinde olduğunu düşünmektedir.

Çerçeve B'nin referans sistemine göre olayın akışı: 
2.1 - Çerçeve A, d0 mesafesinde Çerçeve B ye doğru bir sinyal gönderiyor.
2.2 - Sinyal Çerçeve B ye varıyor.

Çerçeve B içinde tamamen benzer hesaplamalar geçerlidir. 
Sinyal hızı için burada da tereddütsüz bir şekilde "c" sabitini kullanıyoruz. 
Sinyal Çerçeve B'ye doğru gelirken, d0 mesafesini c hızı ile kat edecektir.
Sinyalin varma süresi olur. 
Bu süre zarfında Çerçeve A kırmızı ok yönünde, kadar ilerler.
Sinyal Çerçeve B'ye vardığı anda Çerçeve A d1 mesafesinde olacaktır.

Çerçeveler birbirlerine yaklaşmaktadırlar

Bir tekrar gibi olacak ama, Çerçeve A ve Çerçeve B birbirine doğru yaklaşırlarken de durumu incelemek durumundayız. 

Önce Çerçeve A’nın referans sisteminden olayın nasıl göründüğüne bakalım. Çerçeve A kendisinin durağan olduğunu ve Çerçeve B’nin kendisine doğru geldiğini düşünmektedir.

Çerçeve A'nın referans sistemine göre olayın akışı:
1.1 - Çerçeve B, d0 mesafesinde Çerçeve A ya doğru bir sinyal gönderiyor.
1.2 - Sinyal Çerçeve A ya varıyor. 

Burada da sinyal hızı için tereddütsüz "c" sabitini kullanıyoruz. 
Sinyal Çerçeve A ya doğru gelirken d0 mesafesini c hızı ile kat edecektir. 
Sinyalin varma süresini hesaplayalım. olacaktır. 
Sinyalin Çerçeve A'ya varma süresi zarfında Çerçeve B kırmızı ok yönünde, kadar mesafe kat edecektir.
Sinyal Çerçeve A'ya vardığı anda Çerçeve B d1 mesafesinde olacaktır.

-----------------o------------------

Son olarak, Çerçeve B’nin referans sisteminden olayın nasıl göründüğüne bakalım. 
Çerçeve B kendisinin durduğunu ve Çerçeve A’nın kendisine doğru geldiğini düşünmektedir.

Çerçeve B'nin referans sistemine göre olayın akışı:
2.1 - Çerçeve A, d0 mesafesinde Çerçeve B ye doğru bir sinyal gönderiyor.
2.2 - Sinyal Çerçeve B ye varıyor.

Sinyal hızı için tereddütsüz "c" sabitini kullanıyoruz. 
Sinyal Çerçeve B ye doğru gelirken d0 mesafesini c hızı ile kat edecektir
Sinyalin varma süresi olur. 
Bu süre zarfında Çerçeve A kırmızı ok yönünde, kadar ilerler.
Sinyal Çerçeve B'ye vardığı anda Çerçeve A d1 mesafesinde olacaktır.

Bu incelememiz sonucunda çok önemli bir sonuç elde ediyoruz. Her zaman baş vurabileceğimiz altın değerinde bir sonuç tanımlıyoruz. 

GELEN SİNYALLER

 

Eylemsiz bir referans sistemine göre, kendisine GELEN bir sinyalin (bir elektromanyetik dalganın) hızı daima sabittir ve "c" ye eşittir. Bu durum referans sisteminin hızından ve yönünden bağımsızdır. Benzer şekilde bu durum sinyali yayınlayan kaynağın hızından ve yönünden de bağımsızdır.

Görüldüğü gibi sinyali yayınlayan kaynak ve sinyalin varma hedefi hangi hızda ve hangi yönde hareket ederlerse etsinler, sinyalin varacağı hedef referans sistemine göre kendisine doğru gelen sinyalin hızı "c" olmaktadır. Bu sonucu bu kadar rahat bir şekilde yazabilmemizin nedeni A ve B çerçevelerinin hangisinin hareket halinde olduğunun bir cevabı olmamasıdır. Bu sonuca başta okuduğumuz prensipler yardımıyla ulaştık. 

Burada bir noktaya dikkatinizi çekmek istiyorum. İncelememizde sinyalin varış süresini her iki çerçeve için t0 = d0 / c olarak hesaplamıştık. Bu zaman değerinden GİDEN sinyalleri incelerken fazlasıyla yararlanacağız. Bu zaman değerinin önemine ithafen onu büyük puntolarla tekrar yazıyorum. 

Sinyalin varış süresi

d0 : Çerçeveler arasındaki mesafe
c : Işık hızı sabiti
t0 : Sinyalin varış süresi

Böylelikle GELEN sinyal konusunu tamamladık. Şimdi GİDEN sinyalleri inceleyeceğiz.